Archief beheerder

Hammerhavn, parel aan de kust van Bornholm

21 augustus 2010

Ook op Bornholm zoeken we de rust en de natuur, we kiezen daarom niet voor een haven bij een stadje, maar een haven in de woeste natuur van Bornholm.

Uitzicht op Hammerhavn

 Helemaal in het noorden van Bornholm ligt Hammerhavn, onder de ruïnes van het Hammerhus, een burcht uit vervlogen tijden.

 Een rustige haven, de sanitaire voorzieningen zijn gedateerd maar redelijk. Internet, stroom, douche, alles is inbegrepen. Omdat we gebruik maken van een afzonderlijke WiFi antenne kunnen we ons blogwerk vaak vanaf de boot doen, zoals ook nu, zonder antenne geen ontvangst…

Bij de haven hoort een havenhuis, daar is de internet ontvangst het sterkst, wordt ook wel het internetcafe van de haven genoemd, hier doen we onze tochtvoorbereiding voor de reis naar huis.

Seljeresstube

We halen weerberichten voor meerdere dagen op en proberen om op basis van de windvoorspelling van Grib US files in Stentec Voyager planningssoftware een bezeilde route uit te stippelen naar Kiel/Holtenau.

Niet makkelijk met dagelijks meerdere keren wisselende omstandigheden.

In het huisje is zowaar in een binnen BBQ, buiten in de starter de kolen verhitten, binnen de BBQ doen, leuk voor iets minder weer!

binnen BBQ Hammershushavn

Vanuit de haven is het ongeveer 2 km fietsen naar Sandvig, het dichtstbijzijnde plaatsje, een leuk dorpje met vakwerkhuizen en een pittoreske haven. Bornholm is een rotsachtig en heuvelachtig eiland, het is een zware fietstocht, lukt ons net, helling op vooral…

Vakwerkhuizen in Sandvig

haven Sandvig Bornholm

Mannen onder elkaar, leugenbankje?

 De dorpen Sandvig en Allinge liggen aan elkaar. Allinge is iets groter en heeft meer winkels en restaurants, hier is ook de visrokerij  (ZO van de haven, iets verder doorlopen) waar je verse en gerookte vis kunt kopen.

Visrokerij Noord Bornholm

Kust bij Allinge Bornholm

Bornholm staat bekend om zijn gerookte vis, overal zie je schoorstenen van Rokerijen.

Schoorsteen visrokerij Bornholm

De plaatsjes zijn toeristisch, maar niet op een vervelende manier. Simon ontdekt de trol in zichzelf…

Trolletje....

Wij vinden Bornholm erg leuk en komen graag nog eens terug voor een langer verblijf. Bornholm is 20 km breed en maximaal 40 km lang en heeft 18 havens toegankelijk voor jachten. Sommige havens zijn heel erg klein, andere bieden meer ligplaatsen. Een rondje Bornholm is goed mogelijk met hele kleine vaarafstanden per tocht en desondanks iedere keer een andere omgeving. Soms kan het in het hoogseizoen wel heel druk zijn hebben we gehoord.

Utklippan, rots in de branding

21 augustus 2010

Vanuit Fährjestaden vertrekken we, toch al een beetje op weg naar huis, in de richting van Bornholm. Daar willen we tenminste een dag rondkijken.

We vertrekken vroeg uit Fährjestaden omdat er later in de middag meer wind komt, tot 14 m/s zegt MSI Sweden, dat is meer dan 28 kn, begin Bf 7, zitten we niet op te wachten dus voor die tijd willen we in de haven zijn. We laten het van het weer afhangen welke haven dat wordt. Onderweg door de Kalmarsund gaat het heel voorspoedig, mooi bezeild. Op de Gribfiles (Grib US) hebben we gezien dat die sterke wind iets meer zuidelijk plaatsvindt en later op de dag. Onderweg blijkt dit te kloppen, we krijgen niet meer dan Bf 6, stoten boven de 20 kn.

Uiteindelijk krijgen we precies op het stuk open zee tussen de Kalmarsund en Utklippan alsnog veel wind en moeten we het eiland hoog aan de wind bezeilen, met windstoten en telkens hogere golven. We zijn blij als we er zijn, kort daarna neemt de wind af….

Utklippan is een raar eiland. Het zijn eigenlijk twee eilanden, met daar tussen enkele dammen en golfbrekers, op het noordelijke eiland is een jachthaven, op het zuidelijke eiland staat de vuurtoren.

Grote zee buiten, veilige haven binnen

Nu automatisch bediend, vroeger woonden hier de vuurtorenwachters en hun gezinnen. Er zijn een vogelwacht, een havenmeester, soms een visser en een soort jeugdherberg.

Vuurtoren en huizen Utklippan

Wat de jeugd op deze klif in zee te zoeken heeft weten we niet, soort Alcatraz, De eilandjes zijn erg klein en liggen 12 nm (20 km) uit de kust…. Dus ontsnappen met de roeiboot is er niet bij met slecht weer.

Roeiboot ligt klaar..

Grappig is dat je van het ene eiland naar het andere kunt met een roeiboot die klaar ligt voor dit doel, bijvoorbeeld om vis te kopen.

De jachthaven werd vroeger door vissers gebruikt als vluchthaven. Men sloot zich dan op in de havenkom met een soort sluisdeur. De bevoorrading en het afleveren van vis gebeurde dan met één groot schip, collectief, alle kleinere, deels open, vissersboten bleven in de haven.

Er zijn weinig voorzieningen, alleen elektriciteit en een WC, geen douche of water… er schijnt een sauna te zijn op het andere eiland, zonder douche, verkoeling in zee.

Toch is het wel een mooie woeste en charmante plek.

Oh ja, als je het zwemvest te hard op de grond smijt, kan ie zichzelf opblazen, ook zonder dat het zegel er af schiet…. Opvallend is dat het vrij lang duurt voordat het vest op spanning is en dat het vest (Compass 275 N) de volgende dag al gedeeltelijk is leeggelopen.

Michelin Mannetje

Öland: Pipi Langkoushuizen, menhirs en standje 69

18 augustus 2010
Omdat zeilen best wel een vermoeiende bezigheid is besluiten we om vandaag eens lekker op de fiets eropuit te gaan. Het eiland Öland biedt genoeg bezienswaardigheden. We verruilen onze bootfietsjes voor 1 keer voor een paar solide huurfietsen van Färjestaden, in de wetenschap dat onze eigen stalen rossen de wilde natuur niet altijd kunnen trotseren.

De kaart die we hebben is niet al te duidelijk, toeristische informatie ontbreekt en de fietspaden zijn ook niet zo goed te vinden. Maar, we zetten toch door.

We fietsen door graanvelden langs oude huisjes en Pipi Langkoushuizen.

Pipi Langkoushuis

Oud huisje Öland

De auto van postbode haalt ons steeds weer in. Hij doet dezelfde ronde als wij en even snel! Hij heeft het stuur rechts, dat is makkelijker brievenbussen vullen.

Postbode gemak

Al fietsend over kleine weggetjes komen we na een klim over een grindpad met een helling van 10% bij de snelweg, hier zou onze tocht verder moeten gaan. Het is een drukke weg met veel vrachtverkeer. De vluchtstrook is voor fietsers en deze is slechts 50 cm breed. Daar hebben we niet zo’n zin in, dus we zoeken een alternatief.

Fietspad Öland

Zo zien de fietspaden er hier dus onder andere uit. Na al dat gehobbel hebben we wel zin in nog een beetje natuur. Op zo’n 10 kilometer afstand van Färjestaden ligt Bejershamn een natuurreservaat. Hier kan je via een lange steiger door het riet, vanaf een vogelspotplaats, diverse ganzen en kraanvogels bekijken. Moet je wel een goede kijker bij je hebben..

Naar vogelkijkhut Beiershamn

Vogelreservaat Beiershamn

In dit natuurgebied bevinden zich niet alleen vogels. We hebben 2 reeën gezien, hagedissen en libellen die zich vrolijk op elkaar uitleven!

Hagedis

Libelles in the act...

 Op onze terugreis komen we langs een grafheuvel. Hierop staan een menhir en nog wat andere stenen, genaamd: Karlevisten. Dit is een van de opmerkelijkste grafruïnes van Zweden. Op de steen staat een gedicht geschreven in Dröttkvät. Ode aan kapitein Sibbe. De steen is echter niet afkomstig van Öland maar komt van de andere kant van de Kalmarsund. De ruïne dateert van 1000 na christus. Een groot deel van Öland is cultureel erfgoed, voornamelijk de zuidelijke helft, de Karlevi Steen behoort daar ook toe.

Menhir Karlevisten Öland

Na al dat gefiets hebben we wel trek. We kopen nog een visje in het dorp en rusten dan lekker uit in de kombuis met koffie en een aardbeientaartje. Aarbeien zijn hier de lokale specialiteit. Daarna is het tijd voor een boekje.

Gekwelde Man

‘De gekwelde man’ van Henning Mankel is heel toepasselijk om nu te lezen. Het verhaal speelt zich precies af in de gebieden waarin wij ons bevinden…

Ik zit ondertussen ‘Nachtstorm’ van Johan Theorin te lezen. Zweedse thriller die zich afspeelt op Öland..

(auteur Chantal)

Natuurhaven toch een beetje open, van scheren naar jachthaven…

18 augustus 2010

brug Kalmarsund

We besluiten om nog een derde scherenavontuur op te zoeken, voordat we onze tocht langs de Zweedse kust vervolgen. De afgelopen dagen hebben we telkens maar hele kleine afstanden afgelegd, omdat we graag een tijdje in de scherengebieden willen zijn. Die zijn overal verschillend. Vlak bij Västervik zijn de scheren voorzien van bos en vrij hoge bomen, rondom Eknö zijn de scheren rotsachtiger en begroeid met struiken. We zijn nu van plan om het scherengebied bij Ekö te gaan bezoeken, dat bekend staat om zijn grote hoeveelheid kleine rotsachtige eilandjes.

De archipel ten Oosten van Ekö biedt beschermde ligplaatsen onder alle omstandigheden, zo staat in onze pilot, dat mag ook wel, want vandaag varieert de wind tussen de 14 en de 18 knopen uit NE richtingen, kracht 4 á 5 Bf dus.

Op zich is dat geen probleem bij het ankeren tussen de scheren, maar er moet wel op gelet worden dat bij het ankeren, of hekankeren, niet gekozen wordt voor een lagerwal. Het ankeren hier wordt vaak gedaan vanuit de hek, het anker wordt vastgemaakt aan de ankerolina overboord gezet en gevierd tot de boeg een steile rotskust bereikt, waar de boeg dan wordt vastgemaakt aan een boompje of met rotspennen. Het valt soms niet mee om het anker te laten houden, een lagerwal is dan risicovol, bij een krabbend anker kun je dan op de rotsen lopen.

We hebben geen extra anker, maar verplaatsen het anker van voor naar achteren, niet handig, volgende keer schaffen we een Bruce anker aan voor deze gebieden. We hebben ook geen extra ankerketting, onze eerste pogingen in Krokö om het anker te laten houden (direct aan ankerolina) lukten daarom niet. We gebruiken nu de hele ankerlijn inclusief voorloopketting en anker van voor bij het hekankeren, een heel gesleep en een vieze boel.

De tocht van Stora Berkskär naar Ekö verloopt voorspoedig, we stuiven op halve wind naar ons doel toe. Veel buien, een beetje onstuimig. Door de winde is het water niet helder en zijn rotsen onderwater niet te zien, alleen als ze branding veroorzaken. Rond de Elektriciteitscentrale van Simpevarp is het afgezette gebied groter dan normaal vanwege werkzaamheden, door het onstuimige weer kunnen we niet precies zien waar we kunnen gaan en waar niet, dus gaan we hier de scheren niet binnen en varen we door over zee. Een lastig stukje, veel rotsen, diepte varieert van 30 tot 1 meter… goed uitkijken dus, letten op de dieptemeter en hopen de dat plotter goed geïnformeerd is.

Als we bij de scheren van Ekö uitkomen zitten we midden in een bui met veel wind, het zicht is beperkt door de regen. We hebben moeite om de rotsen te zien. De plotter geeft in de ondiepe scheren geen bruikbare informatie, dus varen we op de kaartjes uit het boek en op zicht. Niet makkelijk vandaag. De schipper vindt het niks en wil gelijk doorvaren, Chantal heeft zich verheugd op nog een scheer dus we gaan naar binnen en manoeuvreren voorzichtig door totdat we een geschikte plek vinden. De hekankerplekken op de kaart blijken in het echt heel erg klein, de wind staat precies in het verlengde van de scheer, gewoon ankeren daarom niet prettig. Opeens zien we een scheepslengte voor de boot opeens rotsen tot net aan het wateroppervlak. We zien geen geschikte plek, het is genoeg, we besluiten om door te varen naar Oskarshamn. (Figeholm is ook niet zo beschermd bij deze windrichting).

Oskarshamn blijkt een kleine industriehaven te zijn met aan het einde een redelijke jachthaven met goede voorzieningen en lage tarieven (130 SEK). Een goede plek om te bunkeren bij verblijf in de scheren, ze kennen ook een dagtarief van 50 SEK inclusief stroom, water en gebruik sanitair. Een leuke rustige provinciestad met alle voorzieningen op loopafstand en verkoop van verse vis aan de haven (behalve in de week dat wij er zijn…).

Veerboot Fährjestaden

Vanuit Oskarshamn vertrekken we naar Öland, we hebben ons de haven van Fährjestaden aan laten raden door Zweden.

Vuurtorens bij Dämman

Onderweg passeren we de vuurtorens van Dämman, Kalmar en de brug tussen Kalmar en het eiland Öland.

Kalmar vanuit zee

Dichte mist en afzondering in scherengebied…

17 augustus 2010

Na onze verstoorde Idylle gaan we nu op zoek naar het echte scherengevoel.

We vertrekken via Spårö naar het Stora Berkskär, een scherengebied ten Oosten van Ö Eknö. Aan de Oostkant van het eiland Krokö liggen veel visnetten, bij het vertrekken zien we dat op de NO punt van het eiland een visser zit, hadden we waarschijnlijk dus toch hier verse vis kunnen kopen…

Baken bij Spårö

S’ ochtends maken we eerst nog een wandeling over het eiland, plukken bosbessen, genieten van de natuur en het geluid van de golven op de rotskust.

In het bos op de scheer Krokö

Eigenlijk hebben we nog een bezoek gepland aan het eiland Idö. We hebben gehoord dat in de Loodsuitzichtstoren alles intakt is gelaten na het sluiten van de post in de jaren tachtig, apparatuur, logboeken, observaties over passerende jachten (het was nog koude oorlog…). Maar we hebben geen zin in toerisme en varen dus door.

Bij het uitvaren van de Idösund zien we een rolwolk aankomen, met een soort geelgrijze kleur, wat zou dat zijn… onweer, rukwinden, regen? Het blijkt hele dichte mist te zijn. We zien opeens niets meer om ons heen. De rotsen, soms net zichtbaar boven het water op 20 meter afstand zijn opeens verdwenen.

Uitzicht in optrekkende mist

Dit is eng, spookachtig, heel onverwacht. We denken dat de bank snel zal verdwijnen, want boven ons schijnt de zon door de wolken, het is een laag hangende bank, maar ze verdwijnt pas uren later….

Calenture afgemeerd in Stora Berkskär

We pakken de hoorn en geven telkens als we iets horen of zien een attentiesignaal. Een Zweed die volgas aankomt met zijn speedboot kunnen we nog net ontwijken. We blazen wat af, tegen vuurtorens, rotsen en schepen… Sommige schepen doen ook mee beantwoorden onze signalen.

Ook ons vaardoel is in dichte mist gehuld. Onder deze omstandigheden kunnen we de scheer niet naar binnen, er is immers geen betonning, op de punt moet iemand staan die uitkijkt en in het water let op rotsen en ondieptes, zodat de stuurman tijdig kan bijsturen.

We gaan voor anker buiten de vaarroute, tussen een aantal scherengebieden in, op een wat dieper stukje (15 m) met veel ruimte om ons heen. Als de mist gedeeltelijk is opgetrokken gaat Simon in de dinghy het gebied verkennen, kijken of er plaats is en hoe we moeten varen.

Verkenning, nadat meeste mist is weggetrokken

Er is plaats, een mooi schiereiland voor ons alleen, prachtig gebied, woeste rotsen, vogels en een enkele marmotachtige. We besluiten om hier een dag langer te blijven.

Stora Berkskär Noordoost

Stora Berkskär Noordwest

Vrijwel de hele dag probeert Simon om zijn mannelijke jagersinstinkt aan te tonen en eindelijk vis te vangen voor het vrouwtje. Helaas, het lukt niet. Veel waterplanten, we kunnen de roofvis niet vinden. Voorntjes vangen lukt wel, maar Baars en Snoek blijven weg.

Chantal leest, gaat ondanks de temperatuur van het water (20º) meerdere keren zwemmen en snorkelen. S’ avonds genieten we van een BBQ met ondergaande zon, helemaal alleen op ons eigen eiland!

Snorkelen in de Zweedse Scheren

Idylle in Gotland..

12 augustus 2010

We weten niet  precies hoe de naam van het eiland is ontstaan, de natuur is overal, je voelt je hier een kleine mens in een grote ruimte, een mooi vrij gevoel. De havens in het voormalige Oostblok liggen vaak (behalve in Estland) midden in het stadsvertier, daar hebben we voor nu echt even genoeg van, we zijn wel toe aan krijsende meeuwen en zicht op natuur…

Rotskust Gotland

Vanuit Fårösund zijn we vertrokken naar Lickershamn, gisteren met de bus naar Visby, omdat we geen zin hebben in een drukke haven. Nautisch: de zeekaarten naar Lickershamn op Raymarine apparatuur zijn niet goed gecalibreerd. Je vaart over de kade naar binnen en ligt visueel uiteindelijk op het strand… bij daglicht varen dus, als je Raymarine gebruiker bent.

Jachthaven Lickershamn

Lickershamn is echt prachtig. Het is een ex vissershaven die nu in beheer is bij de visclub die de jachthaven exploiteerd. Rondom de haven allerlei huisjes waarin de leden hun spullen bewaren, een goed restaurant, een klein winkeltje met gerookte en verse vis annex havenkantoor. De vis, gerookt en vers, is helemaal geweldig. Zo vers, zo heerlijk van de BBQ, daar kan de stinkvis in Nederlandse winkels vaak niet aan tippen. Vis die naar vis ruikt is niet bedorven maar wel vies, dat is het credo, zoals bekend. Hier is het echt lekker.

Net als in het Oostblok is ook de groente hier over het algemeen veel beter van smaak, behalve de appels dan, dat gaat hier in Zweden goed maar daar begrijpen ze aan de overkant niks van. Gek eigenlijk, dat wij als groenteproducent op onze thuismarkt geen kwaliteit vragen of krijgen als consumenten…

Vanuit de haven loopt een wandelpad langs de rotskust naar boven, hier zijn prachtige rotsformaties uitgeslepen in het landschap. Kalksteen, dus heel veel fossielen. Ga je ook, neem dan hamer en bijteltje mee, kun je zoeken naar sporen uit het verleden, heel interessant. 

Een van de bekendste Rauka’s van Gotland is de ‘Jungfrau Rauka”, op een paar honderd meter van de haven, aan de kust.

Jungfrau Rauka

Er loopt een mooi pad door het prachtige bos langs de kust.

Kustpad Lickershamn

Heel erg mooi, maar vooral daar waar de wind niet komt, heel erg veel steekvliegen, tip, doe een shirt aan met lange mouwen en strakke pijpjes en spuit jezelf in met Autan, anders wordt het rennen door het bos…

Steekvliegen in het bos bij Lickershamn Gotland

We hebben een eind gelopen, helemaal tot aan de vuurtoren van Stenkyrkehuk, misschien meer dan nodig, maar wel leuk. De terrein rond de vuurtoren en het vuurtorenwachtershuis zijn inmiddels privé terrein, maar vanaf de zeekant tot vlak bij, via een stijle trap, te benaderen.

Vuurtoren Stenkyrkehuk

Onderweg is het drukkend warm, we worden belaagd door steekvliegen en het is verder dan we dachten, dorst… Gelukkig treffen we een waterpomp

Opvallend in Zweden behalve het belgedrag? We zijn inmiddels is Västervik en in alle havens die we hebben bezocht; Fårösund, Lickershamn en Västervik streft het van de bordjes met aanwijzingen, gedragsregels, tijden, instructies en geboden. Het ‘allemansrättan’ biedt iedere bewoner het gebruiksrecht op de natuur, heel erg vrij zou je denken op het eerste gezicht, maar de mentaliteit van de mensen is toch wel wat strak, ik denk een beetje calvinistisch van aard. Anders dan aan de overkant, daar is alles veel losser, een beetje zoals in Midden- of Zuid Europa. Invloed van het geloof misschien, hier vooral Luthers en daar Christelijk Orthodox?

Roja haven, Oostkust Letland, oversteek Oostzee met storm…

10 augustus 2010

Aan de Oostkust van Letland zijn niet veel havens. Roja is de beste haven volgens de literatuur, dus besluiten we om op weg van Riga naar Ventspils deze haven aan te lopen.

Het is een visserijhaven met een houtoverslag.

Aan het einde van de haven, bij de monding van de rivier de Roja is de jachthaven. Een kleine kom en een steiger. Wel elektriciteit en redelijke douches, in de onvermijdbare containers, maar geen internet, meestal is er in de baltische havens gratis Wifi internet.

Achter ons liggen op een gegeven moment Russen, de boot vaart onder een (soort?) Amerikaanse vlag, we zien een stikker uit Oklahoma. De boot verkeerd in een bedroevende staat van onderhoud en de bemanning kan niet varen, ze zullen dus wel geen oversteek gemaakt hebben. Raar hoor, wat Russische jachtschippers doen met de vlag waaronder ze varen, is dit om invoerbeperkingen te omzeilen?

De plaats blijkt groter te zijn dan we gedacht hebben, er zijn drie grotere supermarkten en diverse andere winkels. Kennelijk heeft de plaats een groot verzorgingsgebied. Het dorp is niet erg interessant. Veel gebouwen die in de periode na de oorlog zijn ontstaan. Weinig oude glorie te bewonderen. Wel een mooi communistisch beeld waarin een heroïsche arbeider centraal staat.

Het dorp schijnt een mooi strand te hebben, de omgeving is bosrijk. We stuiten op een reclamebord voor een strand bij Jurmala, gesubsidieerd niet door de EU, maar door de Nederlandse regering. We zijn eigenlijk benieuwd naar het verhaal en de relaties hierachter… 

Na Roja vertrekken we naar Ventspils. Onderweg passeren we in de “Irbes Street” de vuurtoren die daar in het water staat. Niet achterlangs varen! De vuurtoren staat mijlenver uit de kust, maar de maximale diepte achter de toren is hier en daar 0,6 m…. die toren staat er niet voor niets!

We zijn al eerder in Ventspils geweest en voor dit moment wel klaar met Letland en willen graag verder naar Zweden. Daarom besluiten we in de loop van de middag, als we al een dag gevaren hebben, om de nacht door te varen en gelijk over te steken naar Zweden. Bestemming Fårösund op Gotland. De wind is E tot NE, schuin van achteren, kracht 2 tot 4, dus prima te doen, wel enige buienverwachting maar geen waarschuwingen.

Vanwege het mooie weer maakt Simon op volle zee ondanks de zeegang een volledige maaltijd klaar. Chantal houdt niet zo van die nachtelijke vaartochten, zo maken we de start in ieder geval aangenaam. Als we enkele uren ver de Oostzee opgevaren zijn vanuit de Bocht van Riga ontvangen we een DSC alarmering aan alle schepen, bericht van Riga Rescue Radio, uitluisteren op VHF 71. Blijken ze onweersbuien te voorzien, met windstoten tot 20 m/s (BF 8)….. we zijn er blij mee. De wind valt geheel weg.

We spreken af dat Simon gaat ‘voorslapen’ en dat hij de hondewacht neemt van 24.00 tot 04.00. Als Simon zegt dat ie gaat slapen (na de afwas) ziet hij dat Chantal heel bleek is geworden, ze is ook wat stil. Heb je al naar buiten gekeken zegt ze, afgelopen 10 minuten? Is er opeens als vanuit het niets een gitzwarte bui ontstaan, met rolwolk. Geen tijd om een haven op te zoeken, we kunnen alles net op tijd stormklaar maken en de pakken aandoen. De wind giert al om de boot, is binnen tientallen seconden opgelopen van 4 kn naar 30 kn.

In een razend tempo komt de bui voorzien van lichtflitsen op ons af, bij het passeren windstoten tot en met regelmatig 34 kn (BF 7), omdat de bui uit het niets ontstaat, geen hele hoge golven. We zien af van onze route, houden de boel bestuurbaar en onder controle en wachten de bui af. Na ongeveer 2.5 uur is de bui voorbij, twee buien met heftige windstoten, die telkens maar kort duren. Wel veel lichtflitsen, niet veel inslagen in de buurt. Uiteindelijk viel het mee, toch blijft onweer een onplezierig gegeven.

 De rest van de tocht verloopt voorspoedig en de volgende ochtend komen we om 11.00 in Gotland aan, na een tocht van 27 uur waarin we 150 nm gevaren hebben. Benieuwd naar wat Zweden ons brengt, voorlopig lijkt het hier vooral een graad of 5 kouder, minder zon, meer wind en een watertemperatuur die 2º lager ligt dan aan de Oostkant van de Oostzee.

Traditionele Letse maaltijd, Riga, bleeh

10 augustus 2010

We zijn geïnteresseerd in de landen die we bezoeken, ook in de eetcultuur. Daarom gaan we telkens op zoek naar restaurants waar we hiervan wat mee kunnen krijgen. Soms succesvol, soms niet….

Op de laatste dag van de vakantie van de kinderen in Riga besluiten we om op zoek te gaan naar een restaurant waar we tijdens de lunch Pierrogi kunnen eten, gevulde pasta. We kunnen het nergens op de kaart vinden maar zien in de Toma Iela (waaraan ook de Nederlandse Ambassade in Riga zit) een aantal restaurants met traditionele Letse gerechten op de kaart. De bediening is dan wel in klederdracht, servies is steen of hout, dat hoeft van ons nou ook niet, maar nemen we op de koop toe en we besluiten om er die avond te gaan eten.

Nou traditioneel is het zeker, die klederdracht en het servies begrijpen we naderhand ook, het is een beetje middeleeuws. Traditioneel is hier heel zwaar aangezet, figuurlijk, maar ook letterlijk in de maaltijden die geserveerd worden. Een groot biertje blijkt één Liter te zijn…..

 

De maaltijd met aardappel, spek, gruten, salade en karbonade blijkt een zeer stevige brij te zijn. Melchior wordt niet blij van deze Porridge, neemt na aandringen één hap en weigert vervolgens resoluut om er ook nog maar aan te ruiken, de looks vertellen hem genoeg.

 

Wij nemen konijn, met diverse groeten. Het konijn is vet, maar wel lekker. De groenten blijken gestoofd te zijn met reuzel, heel vet en heel machtig. Het ziet er niet zo lekker uit en vanwege de textuur smaakt het ook zo. Chantal wordt er niet blij van.

 

Noëlle heeft wat leuks uitgekozen, broodsoep met kaas en spek, geserveerd op een plank in een uitgehold brood. Lekker maar zo machtig, gelukkig hadden we deze voorzien en het ‘soepje’ gekozen als hoofdgerecht.

 

Eerder hebben we een kookboek gekocht over de keuken van Letland, Ēdieni Latvijā (Cuisine in Latvia). In de inleiding staat at de moderne keuken van Letland geïnspireerd is op de traditionele keuken, maar beïnvloed is door de keukens van Zweden, Duitsland en Rusland en recent door de Mediterrane keuken. Geen overbodige luxe, zo is ons inmiddels gebleken. Dit boek is uitgegeven door het bedrijf Lido, dat ook en keten van goed aangeschreven restaurants heeft in Letland, vooral in Riga en omgeving.

Lekker overslaan, die traditionele restaurants in de Toma Iela, misschien een biertje drinken en gruwen van wat de buren geserveerd krijgen….

Jachthaven Andrejosta Riga

8 augustus 2010

De jachthaven van Riga, Andrejosta (de Osta van Andrej) ligt in een havenbassin waarin vroeger een scheepswerf gevestigd was. Na de val van de muur is de haven geprivatiseerd. De toenmalige beheerders hebben de haven voor weinig overgenomen. De eerste jaren hebben ze er wat van gemaakt, vooral ook om er zelf van te kunnen genieten met vrienden. Er was een beachvolleybalveldje, een zwembad, een cafe en een sauna.

 De steigers zijn wat vervallen, de planken zitten ver uit elkaar en soms zit er ruimte tussen de pontons, uitkijken dus. De vingerlingen zijn bedekt met plaatmateriaal dat glad wordt als het nat is. De sanitaire voorzieningen zijn ondergebracht in oude zeecontainers, erg vervallen en deels niet meer goed schoon te houden, de cafebezoekers gebruiken dezelfde voorzieningen. Eigenlijk kan het zo niet.

 Het havencafe probeert er wat van te maken. Er is regelmatig live muziek, een band op het terras, met het gebruikelijke repertoire. Het lijkt alsof men zich niet richt op toeristen, geen menukaart, er is niet altijd iemand die iets anders spreekt dan Russisch, maar op inwoners van Riga, mogelijk op de etnische Russen. Sommige liedjes gaan over de goede oude Sovjet tijd….. de Russische trots, de heimwee naar vroeger, tenminste dat maken wij er van.

Aan het begin van de haven is een discotheek gevestigd, die rondom het weekend van 23.00 tot de ochtend stampende house produceert, op het hoogtepunt van het feest ondersteund met prachtig vuurwerk. Oordopjes zijn zoals in veel Oostblok jachthavens aan te bevelen.

 De haven ligt prachtig midden in de stad. De diplomatenwijk begint direct achter de haven en het oude stadscentrum ligt vlakbij. Vanuit de haven kun je onder de weg door met je bijboot, om dwars door het park om het hele oude centrum van Riga heen te varen, via de markthallen kun je dan op de Daugava komen om terug te varen naar de haven.

 Het rangeerterrein van de havens heeft een uitloper tot direct naast de haven. Aan de buitenkant van de jachthaven leggen dagelijks grote cruise- en passagiersschepen aan en soms een megajacht, geen saaie omgeving.

Voor de crises was het de bedoeling om de haven geheel te moderniseren, als onderdeel van een compleet ontwikkelingsproject met winkels en appartementen. De crises heeft in Letland fors toegeslagen vinden de Letten, het herstel wordt langzaam zichtbaar, maar de planvorming zal vermoedelijk pas over een jaar of twee weer verder gaan.

De watersport heeft in Letland na de val nog geen start gemaakt. In heel Riga is niet één watersportwinkel te vinden zoals wij dat gewend zijn. De Letten zelf beschikken over weinig boten. De straten gevuld met de duurste auto’s, kennelijk is dat belangrijk voor de status en blijven er geen middelen meer over voor andere dingen, of werkt het leasesysteem dit in de hand en heeft men voor de pleziervaart nog geen financieringsmogelijkheden.

 

De jachthavenmeester, Stanislavs Marn, spreekt goed Engels en is erg behulpzaam. De haven voorziet in allerlei extra services zoals luchthaven transfer, toeristische informatie, reisboekingen en excursies.

De jachthaven heeft een ideale uitgangspositie voor een bezoek aan Riga, we nemen de ongemakken daarom op de koop toe, andere jachthavens met ligplaatsen voor passanten met voorzieningen liggen te ver weg van het centrum.

Architectuur in Riga, Art Nouveau (of Jugendstil)

5 augustus 2010

Riga is beroemd om zijn Architectuur. De stad maakte een explosieve groei door in de periode dat de Art Nouveau heel populair was, daardoor zijn hier erg veel mooie chique gebouwen in deze stijl ontstaan.

Voorbeelden daarvan vindt je door heel Riga, maar ook in een aantal straten vlak aan de jachthaven, de Elizabets Iela en de Alberta Iela (diplomatenwijk).

De Art Nouveau (zo genoemd in België en Frankrijk) of ook wel ‘Jugendstil’  of ‘Stil Modern’ genoemd is een kunststroming die is ontstaan tussen 1880 en 1914. Kenmerkend voor deze kunststroming zijn een optimistisch geloof in de toekomst, inspiratie uit de natuur, moderne technieken en veel versieringen. Vaak is sprake van een ‘gesamtkunstwerk’ waarbij tweedimensionale gevelelementen terugkomen in het interieur, het meublilair en de ramen. We zien ook Japanse invloeden terug omdat de Japanse beeldentaal rond die periode bekend werd in Europa.

Het is de moeite waard om in Riga een dag rond te lopen en dan vooral voortdurend naar boven te kijken. De ornamenten op de gebouwen zijn echt prachtig.

Riga heeft ook veel andere historische gebouwen, de het bekijken meer dan waard zijn. Veel Europese steden hebben veel historische gebouwen verloren in de oorlog, maar in Riga is de schade meegevallen. Een aantal gebouwen is wél gereconstrueerd, zoals ‘the House of the Blackheads’ (Melngalvju Nams), een prachtig voorbeeld van Nederlandse Renaissance Bouwkunst.

In het gebouw was vroeger een gilde gevestigd van ongehuwde handelslieden en zeevarenden, een hele machtige (Duitse!) gemeenschap in Riga die heeft bestaan vanaf de 14e eeuw tot 1939. De ‘Blackheads’ verwijst naar afbeeldingen van hoofden die moors aandoen vanwege de Patroonheilige van het gilde, St Mauritius.

Een ander beroemd drietal aan bekende gebouwen zijn de drie gebroeders, patriciërshuizen uit verschillende perioden, het oudste stamt uit de 15e eeuw.

Naast deze architecturen heeft Riga ook andere interessante dingen te bieden, achter de “Central Tirgus” (de overdekte markt) is de wijk Moskou (Maskavas Forštate), sinds langere tijd bewoond door etnische Russen. Tegenwoordig een zeker niet zo welvarende wijk, wel interessant om te bekijken.

In het midden ervan staat de Academie van Wetenschappen (Latvijas Zinātņu akadēmija) , een gebouw á la ‘Empire State Building’.

Tijdens de Russische periode hebben veel architecten vanuit de hele wereld de opdracht gekregen om aansprekende gebouwen neer te zetten naar een ander beroemd buitenlands voorbeeld. Riga heeft bijvoorbeeld ook haar eigen Eiffeltoren.

Over de Russische periode vanaf de 2e wereldoorlog wordt verschillend gedacht hier in Riga. Sommige mensen verlangen duidelijk terug naar de rust en de stabiliteit uit het Russische tijdperk, zeker sommige oudere mensen. Op straat wordt heel erg veel Russisch gesproken, naar schatting is ongeveer 1/3 van de bevolking meer Rus dan Let.

Dat valt soms goed te merken aan de manier waarop je als westerling wordt behandeld in bijvoorbeeld winkels. Soms extreem aardig; soms Russisch nors, boers en onverschillig.

Op een centrale plaats in Riga, het ‘Rātslaukums’ staat een prachtig stukje Russische architectuur, waarin het ‘Museum over de Russische bezetting’ (The Musuem of the Occupation of Latvia 1940 -1991) is gehuisvest…

Een belangrijk monument in Riga is het vrijheidsbeeld, ontstaan aan het begin van de jaren ’90 na de afsplitsing van de Sovjet Unie. Het is geïnspireerd op het Amerikaanse ‘Statue of Liberty’. Ze hebben er wel wat mee, hier in Riga, ruime pleinen en of parken, met in het midden hoge statige monumenten. Heel mooi. We hebben Stalin niet meer kunnen vinden.