Archive for the ‘natuur’ Category

Idylle in Gotland..

12 augustus 2010

We weten niet  precies hoe de naam van het eiland is ontstaan, de natuur is overal, je voelt je hier een kleine mens in een grote ruimte, een mooi vrij gevoel. De havens in het voormalige Oostblok liggen vaak (behalve in Estland) midden in het stadsvertier, daar hebben we voor nu echt even genoeg van, we zijn wel toe aan krijsende meeuwen en zicht op natuur…

Rotskust Gotland

Vanuit Fårösund zijn we vertrokken naar Lickershamn, gisteren met de bus naar Visby, omdat we geen zin hebben in een drukke haven. Nautisch: de zeekaarten naar Lickershamn op Raymarine apparatuur zijn niet goed gecalibreerd. Je vaart over de kade naar binnen en ligt visueel uiteindelijk op het strand… bij daglicht varen dus, als je Raymarine gebruiker bent.

Jachthaven Lickershamn

Lickershamn is echt prachtig. Het is een ex vissershaven die nu in beheer is bij de visclub die de jachthaven exploiteerd. Rondom de haven allerlei huisjes waarin de leden hun spullen bewaren, een goed restaurant, een klein winkeltje met gerookte en verse vis annex havenkantoor. De vis, gerookt en vers, is helemaal geweldig. Zo vers, zo heerlijk van de BBQ, daar kan de stinkvis in Nederlandse winkels vaak niet aan tippen. Vis die naar vis ruikt is niet bedorven maar wel vies, dat is het credo, zoals bekend. Hier is het echt lekker.

Net als in het Oostblok is ook de groente hier over het algemeen veel beter van smaak, behalve de appels dan, dat gaat hier in Zweden goed maar daar begrijpen ze aan de overkant niks van. Gek eigenlijk, dat wij als groenteproducent op onze thuismarkt geen kwaliteit vragen of krijgen als consumenten…

Vanuit de haven loopt een wandelpad langs de rotskust naar boven, hier zijn prachtige rotsformaties uitgeslepen in het landschap. Kalksteen, dus heel veel fossielen. Ga je ook, neem dan hamer en bijteltje mee, kun je zoeken naar sporen uit het verleden, heel interessant. 

Een van de bekendste Rauka’s van Gotland is de ‘Jungfrau Rauka”, op een paar honderd meter van de haven, aan de kust.

Jungfrau Rauka

Er loopt een mooi pad door het prachtige bos langs de kust.

Kustpad Lickershamn

Heel erg mooi, maar vooral daar waar de wind niet komt, heel erg veel steekvliegen, tip, doe een shirt aan met lange mouwen en strakke pijpjes en spuit jezelf in met Autan, anders wordt het rennen door het bos…

Steekvliegen in het bos bij Lickershamn Gotland

We hebben een eind gelopen, helemaal tot aan de vuurtoren van Stenkyrkehuk, misschien meer dan nodig, maar wel leuk. De terrein rond de vuurtoren en het vuurtorenwachtershuis zijn inmiddels privé terrein, maar vanaf de zeekant tot vlak bij, via een stijle trap, te benaderen.

Vuurtoren Stenkyrkehuk

Onderweg is het drukkend warm, we worden belaagd door steekvliegen en het is verder dan we dachten, dorst… Gelukkig treffen we een waterpomp

Opvallend in Zweden behalve het belgedrag? We zijn inmiddels is Västervik en in alle havens die we hebben bezocht; Fårösund, Lickershamn en Västervik streft het van de bordjes met aanwijzingen, gedragsregels, tijden, instructies en geboden. Het ‘allemansrättan’ biedt iedere bewoner het gebruiksrecht op de natuur, heel erg vrij zou je denken op het eerste gezicht, maar de mentaliteit van de mensen is toch wel wat strak, ik denk een beetje calvinistisch van aard. Anders dan aan de overkant, daar is alles veel losser, een beetje zoals in Midden- of Zuid Europa. Invloed van het geloof misschien, hier vooral Luthers en daar Christelijk Orthodox?

De mensen van Saaremaa en Ruhnu!?!

27 juli 2010

Bij het bezoeken van de Opera in Saarema valt het ons op, de enorme toeschietelijkheid van de inwoners van Saarema. Tijdens de pauzes worden we gastvrij en vriendelijk aangesproken door mensen, die willen weten welke taal we spreken, wat we van Saaremaa en Estland vinden en of we speciaal voor de Operadagen gekomen zijn. We zijn niet aangesproken door intellectuelen die de buitenlandse talen (Engels, Duits) goed beheersen, maar door gewone inwoners die hun angsten overwinnen om hun nieuwsgierigheid te beantwoorden.

Locatie Operadagen

Ook de havenmeester is heel vriendelijk, dienstverlenend, geeft adviezen, regelt een auto, drijft de spot met van alles en vertelt persoonlijke dingen. Zo maar! In de VVV gids van het eiland hebben we het al gelezen, maar het is toch anders om het ook zo te ervaren, dit zegt men over zichzelf:
“They are said to be wise-cracking chatterboxes you’ll never get a straight word out of”.

Opvallend is hoe hier gedacht wordt over de zomer en de winter. Wij geven aan wel wat moe te zijn, soms, van de vele dagen op zee, de Esten roepen dan dat vermoeidheid iets is om pas in de winter aan toe te geven, dan mag je slapen, in de zomer moet je leven zo lang het licht is!

Van Saarema gaan we op weg naar Riga (Letland), we maken halverwege in de Bocht van Riga een tussenstop op het eiland Ruhnu (Estland net als Saaremaa). Ruhnu is een klein eiland, ongeveer 7 km lang en 5 km breed, er leven 63 permanente bewoners, die een deel van het jaar (de winter) geheel afgesloten zijn van de buitenwereld. Op het eiland Ruhnu vaart geen gewone regelmatige veerdienst, maar ze hebben wel een mooie jachthaven.

Net als op veel plaatsen langs de kust in het voormalige Oostblok, Polen, maar ook in de Baltische Staten, zijn veel haven voorzieningen aangelegd met financiële steun van de EU. Hier en daar is dat al wat langer geleden, dan zien we ook hoe daar mee om wordt gegaan. De giften worden in dankbaarheid aanvaardt en geëxploiteerd, maar niet onderhouden (Łeba). Dus de economische levensduur is niet zo groot, ondanks het verval gaat de operatie door, maar zonder onderhoud of vernieuwing. We hebben al veel sanitaire voorzieningen gezien die niet meer voldoen aan de eisen van vandaag, ook in grote steden zoals Gdansk. Op Ruhnu is alles 3 jaar geleden aangelegd. Dus helemaal perfect in orde, de haven heeft (zoals overal in het Oostblok) gratis WIFI Internet en deze keer ook een Sauna.

We maken een tocht over het eiland op onze fietsen, dan blijkt het bijzondere karakter al snel aan de verkeersborden en dergelijke, verder valt op dat iedereen in het bezit is van een 4 x 4 (gewone auto’s vrijwel niet gezien), in verschillende staten van verval, van nieuw tot bij elkaar gehouden met ijzerdraad.

Op het eiland is alles wel aanwezig, maar voor veel gewone dingen moet even wat ‘geregeld’ worden. Veel mensen hebben dubbelfuncties om alle ambtelijke en dienstverlenende taken te kunnen verdelen onder zo weinig mensen.

De havenmeester kan wel Diesel regelen, we willen 20 L, dat kan tegen de prijs van 2009, want toen ingekocht zegt de havenmeester. We krijgen het over een uur, hij zet het op de steiger. Ik voel al aan dat dit nog niet zomaar zo zal gaan, want afrekenen, dat doen we wel bij aflevering zegt ie, we houden er wat vrijheid in…. Iedere keer als we hem zien roept hij, ‘Diesel Yes, will be there soon!’; als hij zijn kantoor sluit, als hij een biertje drinkt in de zon, als hij met vrienden (relaties van de president van Estland!) aan de BBQ is, als hij uit de Sauna komt, als hij gezwommen heeft in de jachthaven (will do tomorrow 6 clock, now free). We roepen dat we niet weggaan voor 8.00 en om 9.00 komt ie het vaatje brengen (office allways open at 8.00, Diesel will be there then)….

Bij het inchecken vragen we of er winkels of een cafe zijn op het eiland. Het restaurant aan de haven gaat zo open, zegt hij, en ja hoor, om 19.00 komt er leven in de brouwerij en gaan veel mensen uit de haven wat eten of drinken in het cafe. Wij drinken na onze avond fietstocht nog een biertje en informeren dan naar de openingstijden, voor de terugweg, vragen of ze de dagen van de week op het bord met openingstijden bij de deur willen vertalen. Er wordt iemand bij geroepen. Ze willen wel vertalen, maar dat heeft geen nut. Ze gaan namelijk alleen open als ze zin hebben en van de havenmeester hebben gehoord dat er voldoende ‘yachties’ zijn om open te gaan…

Eigenzinnig volkje, hier op het eiland. Prachtige authentieke gebouwen, mooie sfeer, alsof je in de vorige eeuw bent, een prachtige natuur met veel diversiteit; moeras, bos, duinen, strand en een waddenachtige kuststrook. Het bijzondere karakter van deze afgesloten gemeenschap en de mooie natuur maken het de moeite waard om het eiland te bezoeken!

Borrelende bronnen en vissen in Kaali kratermeer op Saaremaa

24 juli 2010

Uit onze rondtour over het eiland hebben we nog 2 kleine filmpjes.

Tijdens onze rondtour hebben we in de bossen in het westen van Saaremaa de bronnen van Odalätsi bezocht, heel indrukwekkend, omdat je de bron die de rivier voedt kunt zien borrellen. Een zichtbare waterbron dus, ook het in kader van de natuureducatie heel leuk.

Een van de andere bekendste toeristische trekpleisters op het eiland zijn de Kaali Meteoriet Kraters, een krater die is achtergebleven na een meteorietinslag, ver voor de start van onze jaartelling. In de grootste krater is een meer ontstaan. In vroeger tijden speelde de krater een rol in locale mytische verhalen. Er is een informatiecentrum.

Saarema, natuureiland

23 juli 2010

Vandaag hebben we een waldag. We hebben een auto gehuurd om het eiland te bekijken. Je kan hier in de haven een auto huren voor 50 euro per dag. We vertrekken in westelijke richting van het eiland richting Kihelkonna en komen via allerlei kleine weggetjes omgeven door veel groen aan bij natuurpark Vilsandi.

Vanaf de vaste wal is het mogelijk om een wandeltocht te maken naar het volgende eiland. Je moet dan wel goeie schoenen aandoen en in je zwembroek omdat je een vaargeul van 1 meter diep moet oversteken. Omdat onze waterschoenen nog op de boot liggen besluiten we aan de waterkant te gaan picknicken.

Er is genoeg te eten aan de waterkant als je tenminste van kleine gedroogde visjes houdt..

We zetten onze tocht voort naar de watervallen van Odalätsi. Het is een prachtig groen gebied. We zien echter geen watervallen maar stuiten op waterbronnen.

We lopen nog een stukje verder het bos in. Via kleine paadjes waarop het topdrukte is komen we aan bij de huisvesting van de kleine bosbewoners.

Simon vindt het niet zo fijn al dat gekriebel en gewriemel. Je weet maar nooit waar die mieren  allemaal gaan zitten…

We verlaten het bos weer en gaan richting het Panga Cliff. Dit is het hoogste cliff van West Estland. Deze plek heeft een belangrijke rol gespeeld in de rituelen van de eilanders. In voorchristelijke tijden werd er door de bevolking ieder jaar in het voorjaar een jongetje dat het jaar ervoor in de winter was geboren van de rots gegooid.  Ze hoopten met dit offer aan zee op een overvloedige visvangst. Later werd de baby vervangen door een ram en tot in de jaren 30 van de vorige eeuw werden er vaten vol bier over de rand gekieperd om de bevolking van een goede vangst te verzekeren.

Ineens begint het te regenen en wordt het erg donker. We gaan snel verder in onze auto. Onderweg zien we nog verschillende kerkjes en komen we  langs de Angla Windmolens in Karja. Als laatste bezoeken we Koljala. Hier heeft een meteoriet een enorme krater geslagen.

 

Genoeg te zien dus op het eiland Saarema, maar je moet wel een autootje huren want met het openbaar vervoer kom je niet zo ver..

Stuifduinen bij Leba

13 juli 2010

Als aanvulling op de vorige post hierbij nog een filmpje van het gebied met de stuifduinen bij Leba. Deze duinen verplaatsen zich ieder jaar 10 meter naar het oosten, ze worden daarom de wandelende duinen genoemd.

Op verschillende plaatsten langs de Poolse, Russische en Litouwse kust ligt direct achter de kust een meer, gescheiden van de zee door een hele dunne kuststrook met strand, duinen en bos. In het Duits een ‘haff’ genoemd, ontstaan in de ijstijd, door afzetting van sediment of het wegspoelen ervan. De standmeren vormen vaak mooie natuurgebieden met bijna zoet water, ondanks de veelal open verbinding met de zee.

In dit filmpje een indruk van het duingebied. Het filmpje begint aan de kant van het Haf (het zuiden) en draait dan via de duinen naar de zeekant.

De stranden langs de Poolse kust lijken op die langs de Noordzee bij ons. Het strand is vaak minder breed (niet zo ver lopen naar zee!) en de duinenrij is meestal smal en laag. Dat kan hier omdat er vrijwel geen verschil is tussen eb en vloed. De kustverdediging is hier vooral nodig in de winter en is veel lager dan bij ons.

Łeba, het strand, de stuifduinen en het nationale park

10 juli 2010

Łeba is een bruisende badplaats met tienduizenden bezoekers op straat. Een hele schok als je net van zee komt. Honderden restaurants, fast-food, souvenirs, muziek makende Peru indianen, piratenschepen, schepen met sportvissers, ribs met 1200 pk die met bezoekers rondracen, kortom een gekkenhuis. De beste eetgelegenheden zijn vlak bij de jachthaven, in de straat bij het verlaten van het terrein.

In tegenstelling tot in Świnoujście spreekt men hier nauwelijks Engels of Duits. Het is hier erg toeristisch, maar gericht op de Polen zelf. Polen uit de streken wat verder van de kust komen hier met speciale treinen vol naar toe om hun vakantie (juli) hier door te brengen. Veel jongeren, discotheken, schaarsgeklede dames op landrovers met dreunende house ter promotie, veel te zien, onze badplaatsen verbleken in vergelijking tot dit circus. Heel leuk om één dag mee te maken.

Łeba is ook bekend vanwege de stuivende duinen. Duinen van wel 40 m hoog die zich jaarlijks met 10 m oostwaarts verplaatsen. Hele bossen (vroeger ook dorpen) worden opgeslokt.

De duinen liggen in het nationale “Park Narodowy”. Ze liggen op ongeveer 8.5 km van het dorp zelf. Ongeveer 3 km na het dorp kom je in Rabka, de opening van het park, met o.a. musea en electrische treintjes naar de duinen. Wij gaan op de fiets, veel Polen gaan lopen. Dat lijkt ons gezien de 30 graden een hele onderneming. Onderweg passeren we een voormalige raketbasis met museum (niet zo interessant).

Aan het einde van de weg is het nog 300 m lopen naar de duinen en nog 800 m verder naar het strand.

De stranden hier zijn breed, maar niet zo breed dat het te ver lopen is naar het water. Het water is ongeveer 21 graden, beetje koud, maar na gewenning gaat het wel. Het is veel minder zout, dat merk je, niet hinderlijk voor de ogen. Kwallen, krabben en schelpen hebben wij hier niet gezien. Het heeft wel wat dat Poolse strand! Het weertype dat wij nu hebben komt vaker voor, het wordt gekenmerkt door een hoge drukgebied boven Rusland dat soms lang blijft hangen. Weinig wind uit Oostelijke richtingen, blauwe lucht, geen neerslag en hoge temperaturen.

Hiddensee, eiland voor Rügen

3 juli 2010

Over het eiland Hiddensee hadden we al goede dingen gehoord. Onlangs toevallig op de NDR een leuke toeristische documentaire gezien. Het voormalige DDR eiland was vroeger erg gesloten en heeft zich tot een charmant vakantie eiland ontwikkeld met een hele leuke sfeer, er is veel aandacht voor kunst, cultuur en literatuur. Veel bezongen, ook door Nina Hagen.

 

Een van de kliffen op Rügen heeft een bijzondere naam, Toter Kerl (zie foto, tussen streepjes).

 

De natuur op het eiland Rügen is prachtig. Aan de zeekant hoge kliffen en een leuk strand en aan de andere kant het ‘Watt’, open binnen meren die een beetje vergelijkbaar zijn aan onze waddenzee.

 

De Oostzee is een stuk zoeter dan de Noordzee, bovendien is het getijverschil hier meestal heel klein. Enkele tientallen centimeters in tegenstelling tot 1.5 tot 3.2 meter verschil tussen Eb en Vloed bij ons. Het water in de binnen meren is brak, iets zout maar zeker niet zoals in een ‘echte’ zee, daarom komt er veel zoetwatervis voor.

De zoetwatervis (Snoek, Baars, Paling, Snoekbaars) in het Rügen gebied is uitzonderlijk lekker van smaak. Vanwege het brakke water is de vis iets zilter dan bij ons. Alle restaurants serveren het en we bevelen het van harte aan.

 

De jachthaven van Vitte is een echte familie (kinderen) haven met veel voorzieningen, veld voor de BBQ, Wifi, vriendelijke havenmeester e.t.c., een drukke haven met veel plaats voor passanten.

Bij het rondfietsen van het eiland blijkt het dorp Kloster veel charmanter te zijn dan het hoofddorp Vitte.

 

In Vitte is veel nieuw gebouwd, Kloster is heel authentiek met een fantastische sfeer. De haven is heel klein, maximaal 15 passanten.

Ga je het eiland bekijken bezoek dan in ieder geval Kloster en de vuurtoren.

Het uitzicht vanaf het hoge en heuvelachtige terrein rond de vuurtoren van Hiddensee is wijds en prachtig.

Oh ja, en als je bushaltes ziet, met zo’n groen bordje H met gele rand. Verwacht dan niet dat er een bus komt als je staat te wachten. Die komt niet. Er rijden namelijk geen auto’s op Hiddensee. Als je bij de halte staat komt de paardentram vanzelf….

Zwemmende Kwal en spuitende Oester

1 juli 2010

 

De jachthaven van Wangerooge kent een groot verval. Je kunt het leven aan de water rand goed zien. Krabben, visjes, spuitende Oesters en kwallen.

Het eten van Oesters schijnt lustopwekkend te zijn. In ieder geval nemen Oesters dagelijks vele liters Zeewater op om deze te filteren van voedsel. Zie hier het uitstoten van water bij Eb. Zou dit beeld een relatie hebben met het veronderstelde effect?

Eindelijk zomer, iedereen is laat, ook de kwikstaart…

21 juni 2010

Wij zijn laat met het afronden van de werkzaamheden aan de boot. Het paaien van de vissen hebben wij gemist dit jaar. Maar de Kwikstaart die graag wil nestelen op onze boot is ook niet erg vroeg.

Sneu hoor, eerst hadden we het niet door. Wat wil dat vogeltje toch? Gaan varen, terug gekomen, weer dat vogeltje.

Pas bij het aansluiten van een nieuwe fles gas zien we het nestje, prachtig in de ronding van onze walstroomkabel. Laten liggen geen optie, dan zitten er volgende week ook nog eitjes in…

Een foto door het plexiglas van de boot werkt niet zo, dus ook nog even een goede afbeelding.