Archive for the ‘Cultuur onderweg’ Category

Traditionele Letse maaltijd, Riga, bleeh

10 augustus 2010

We zijn geïnteresseerd in de landen die we bezoeken, ook in de eetcultuur. Daarom gaan we telkens op zoek naar restaurants waar we hiervan wat mee kunnen krijgen. Soms succesvol, soms niet….

Op de laatste dag van de vakantie van de kinderen in Riga besluiten we om op zoek te gaan naar een restaurant waar we tijdens de lunch Pierrogi kunnen eten, gevulde pasta. We kunnen het nergens op de kaart vinden maar zien in de Toma Iela (waaraan ook de Nederlandse Ambassade in Riga zit) een aantal restaurants met traditionele Letse gerechten op de kaart. De bediening is dan wel in klederdracht, servies is steen of hout, dat hoeft van ons nou ook niet, maar nemen we op de koop toe en we besluiten om er die avond te gaan eten.

Nou traditioneel is het zeker, die klederdracht en het servies begrijpen we naderhand ook, het is een beetje middeleeuws. Traditioneel is hier heel zwaar aangezet, figuurlijk, maar ook letterlijk in de maaltijden die geserveerd worden. Een groot biertje blijkt één Liter te zijn…..

 

De maaltijd met aardappel, spek, gruten, salade en karbonade blijkt een zeer stevige brij te zijn. Melchior wordt niet blij van deze Porridge, neemt na aandringen één hap en weigert vervolgens resoluut om er ook nog maar aan te ruiken, de looks vertellen hem genoeg.

 

Wij nemen konijn, met diverse groeten. Het konijn is vet, maar wel lekker. De groenten blijken gestoofd te zijn met reuzel, heel vet en heel machtig. Het ziet er niet zo lekker uit en vanwege de textuur smaakt het ook zo. Chantal wordt er niet blij van.

 

Noëlle heeft wat leuks uitgekozen, broodsoep met kaas en spek, geserveerd op een plank in een uitgehold brood. Lekker maar zo machtig, gelukkig hadden we deze voorzien en het ‘soepje’ gekozen als hoofdgerecht.

 

Eerder hebben we een kookboek gekocht over de keuken van Letland, Ēdieni Latvijā (Cuisine in Latvia). In de inleiding staat at de moderne keuken van Letland geïnspireerd is op de traditionele keuken, maar beïnvloed is door de keukens van Zweden, Duitsland en Rusland en recent door de Mediterrane keuken. Geen overbodige luxe, zo is ons inmiddels gebleken. Dit boek is uitgegeven door het bedrijf Lido, dat ook en keten van goed aangeschreven restaurants heeft in Letland, vooral in Riga en omgeving.

Lekker overslaan, die traditionele restaurants in de Toma Iela, misschien een biertje drinken en gruwen van wat de buren geserveerd krijgen….

Riga, verliefd, verloofd, op slot..

8 augustus 2010

Tijdens onze tocht met de rubberboot door Pilseta Kanals, het kanaal van Riga, ervaren we dat Letland behoorlijk traditioneel is. Hier zie je nog de man stoer een bootje roeien. Indrukmakend op zijn vriendinnetje dat zich, gezeteld in strak jurkje op het bankje voor in de boot, over het water laat verplaatsen. Op het juiste moment lacht zij om zijn grapjes. Zoals eerder al gemeld onder ‘Letse Ladies’, is de vrouw volop bezig zich door middel van haar uiterlijk te profileren. Hoe de man eruit ziet doet er niet toe, als ie maar geld heeft. Grote auto’s en (zeil)jachten doen het erg goed. Daar wil zij graag mee gezien worden!

Halverwege onze vaartocht stuiten we ineens op een fles met flessenpost. We nemen de fles mee en varen verder. In de oude stad vlakbij Brivibas Piemineklis (het vrijheidsbeeld van Riga) leggen we onze boot vast om verder te voet te gaan.

Als we over de brug van Kronvalda Parks lopen ontdekken we dat deze vol hangt met sloten. De meeste sloten hangen aan de zonnige kant van de brug. Verliefde stelletjes hangen een slot aan de brug en klikken hem dicht. Dit staat symbool voor hun liefde voor elkaar. Benauwend hoor… want wie bewaart de sleutel? Of, wie raakt ‘m kwijt?

 

Teruggekomen bij de haven breken we de fles open. In de fles zit een briefje waarop in het Russich staat: love alle people except relatives.. Waarschijnlijk is deze fles in het water gegooid door de punkiepuber die aan de oever zat… Hij is nu vast teleurgesteld dat zijn fles is meegenomen door een vrolijk hollands gezinnetje in een rubberboot…

 

Architectuur in Riga, Art Nouveau (of Jugendstil)

5 augustus 2010

Riga is beroemd om zijn Architectuur. De stad maakte een explosieve groei door in de periode dat de Art Nouveau heel populair was, daardoor zijn hier erg veel mooie chique gebouwen in deze stijl ontstaan.

Voorbeelden daarvan vindt je door heel Riga, maar ook in een aantal straten vlak aan de jachthaven, de Elizabets Iela en de Alberta Iela (diplomatenwijk).

De Art Nouveau (zo genoemd in België en Frankrijk) of ook wel ‘Jugendstil’  of ‘Stil Modern’ genoemd is een kunststroming die is ontstaan tussen 1880 en 1914. Kenmerkend voor deze kunststroming zijn een optimistisch geloof in de toekomst, inspiratie uit de natuur, moderne technieken en veel versieringen. Vaak is sprake van een ‘gesamtkunstwerk’ waarbij tweedimensionale gevelelementen terugkomen in het interieur, het meublilair en de ramen. We zien ook Japanse invloeden terug omdat de Japanse beeldentaal rond die periode bekend werd in Europa.

Het is de moeite waard om in Riga een dag rond te lopen en dan vooral voortdurend naar boven te kijken. De ornamenten op de gebouwen zijn echt prachtig.

Riga heeft ook veel andere historische gebouwen, de het bekijken meer dan waard zijn. Veel Europese steden hebben veel historische gebouwen verloren in de oorlog, maar in Riga is de schade meegevallen. Een aantal gebouwen is wél gereconstrueerd, zoals ‘the House of the Blackheads’ (Melngalvju Nams), een prachtig voorbeeld van Nederlandse Renaissance Bouwkunst.

In het gebouw was vroeger een gilde gevestigd van ongehuwde handelslieden en zeevarenden, een hele machtige (Duitse!) gemeenschap in Riga die heeft bestaan vanaf de 14e eeuw tot 1939. De ‘Blackheads’ verwijst naar afbeeldingen van hoofden die moors aandoen vanwege de Patroonheilige van het gilde, St Mauritius.

Een ander beroemd drietal aan bekende gebouwen zijn de drie gebroeders, patriciërshuizen uit verschillende perioden, het oudste stamt uit de 15e eeuw.

Naast deze architecturen heeft Riga ook andere interessante dingen te bieden, achter de “Central Tirgus” (de overdekte markt) is de wijk Moskou (Maskavas Forštate), sinds langere tijd bewoond door etnische Russen. Tegenwoordig een zeker niet zo welvarende wijk, wel interessant om te bekijken.

In het midden ervan staat de Academie van Wetenschappen (Latvijas Zinātņu akadēmija) , een gebouw á la ‘Empire State Building’.

Tijdens de Russische periode hebben veel architecten vanuit de hele wereld de opdracht gekregen om aansprekende gebouwen neer te zetten naar een ander beroemd buitenlands voorbeeld. Riga heeft bijvoorbeeld ook haar eigen Eiffeltoren.

Over de Russische periode vanaf de 2e wereldoorlog wordt verschillend gedacht hier in Riga. Sommige mensen verlangen duidelijk terug naar de rust en de stabiliteit uit het Russische tijdperk, zeker sommige oudere mensen. Op straat wordt heel erg veel Russisch gesproken, naar schatting is ongeveer 1/3 van de bevolking meer Rus dan Let.

Dat valt soms goed te merken aan de manier waarop je als westerling wordt behandeld in bijvoorbeeld winkels. Soms extreem aardig; soms Russisch nors, boers en onverschillig.

Op een centrale plaats in Riga, het ‘Rātslaukums’ staat een prachtig stukje Russische architectuur, waarin het ‘Museum over de Russische bezetting’ (The Musuem of the Occupation of Latvia 1940 -1991) is gehuisvest…

Een belangrijk monument in Riga is het vrijheidsbeeld, ontstaan aan het begin van de jaren ’90 na de afsplitsing van de Sovjet Unie. Het is geïnspireerd op het Amerikaanse ‘Statue of Liberty’. Ze hebben er wel wat mee, hier in Riga, ruime pleinen en of parken, met in het midden hoge statige monumenten. Heel mooi. We hebben Stalin niet meer kunnen vinden.

Varkens, vis en veelkleurigheid…

5 augustus 2010

 

Vlakbij het station staan 5 grote zeppelinhangars. De hangars zijn in de Eerste Wereldoorlog in Vanoide, in het zuidwesten van Letland, door de Duitsers gebouwd. In de jaren 20 zijn de hallen verhuisd naar Riga als onderdak voor de Centrältigus, de Centrale Markt. De markt is een van de grootste van Europa. Elke hangar heeft zijn eigen producten die dagelijks worden verkocht door meer dan 1200 verkopers.

Naast vlees, vis, zuivel en zoetigheid, worden er ook eigen verbouwde producten zoals bessen, frambozen en paddestoelen verkocht.

Tot nu toe konden we in de Baltische staten alleen maar stukjes varken vinden.

Hier vinden we de rest!

voor in de Grudenis, stevige Letse plattelandsstoofpot

Zeelt, Brasem, Roodvoorn, Baars, Snoekbaars, Karper en Zalm, vis uit de bocht van Riga

olie, specerijen en bloemetjesjurk..

honing

veel kleuren

… en ja, ook biefstuk!

heilzaam duindoorndrankje

… en hele verse drankjes van duindoornbessen, volgens Simon geen gevaar om te proberen omdat de lokale mevrouwen het ook drinken. Hij had nog niet gezien dat die ene mevrouw wel een erg dik wang heeft, vast een doorntje vergeten…

oranje tomaten, en niet eens hollands! (de rode in de winkel wel..)

Letse Ladies…

3 augustus 2010

Leuk om te zien dat per land ieder op zijn eigen manier gekleed gaat. Ook hier valt het ons op dat de vrouwen hun best doen om zich zo goed mogelijk te presenteren.

Mannen doen in vergelijking met de vorig landen ook een beetje hun best. De bierbuiken hebben plaatsgemaakt voor ‘echte muscles’.

De dames gaan allemaal strak gekleed in minirokken met hoge hakken.

Hakken van 15 cm hoog zijn geen uitzondering. Het is nog een hele kunst om daar op te lopen ook omdat de wegen hier absoluut niet vlak zijn. De wegen zijn vaak vol gaten en wanneer de weg wel is onderhouden zijn het vaak kinderkopjes waar je overheen moet stuiteren.

Ook op bootjes wordt deze kledij niet geschuwd. De dames komen hooggehakt aan op de steiger, maar voordat ze aan boord stappen komt de kapitein met een emmertje naar ze toe en vraagt ze vriendelijk de schoenen hierin te deponeren.

Maakt voor de Letse Lady niet uit, als ze weer van boord gaat en dat is al vaak weer na een uurtje giebelen mogen de highheels weer aan…

Het Letse jetset strand van Riga, Jūrmala!

3 augustus 2010

Al sinds de 19e eeuw is Jūrmala een beroemd kuuroord en strandbestemming, vooral heel erg bekend in het voormalige Oostblok en Rusland. Rond 1900 maakte de streek een enorme groei door, de mooiste gebouwen stammen dan ook uit deze periode.

Jūrmala betekent strand, eigenlijk gaat het om een kuststrook van 33 km lang, tussen de plaatsen Priedaine en Kauguri op ongeveer 25 km afstand van Riga. De zomers zijn in de Baltische staten warm, normaal gesproken zo rond de 25º, het gebied heeft een landklimaat, het (bijna zoete) zeewater in de bocht van Riga warmt dan op tot ongeveer 22º, ideaal strandweer dus.

In de Sovjet periode werd de streek gebruikt als één van dé strandrecreatiegebieden van de Sovjet Unie, spoorverbindingen werden aangelegd, grote hotels gebouwd. De arbeiders konden georganiseerd op vakantie, het gebied kende in de jaren ’80 meer dan 100 sanatoriums en werd bezocht door meer dan 300.000 mensen per jaar.

In het “Līvu Akvaparks” is een van de grootste waterattractieparken van Europa te vinden. Meer dan 20 glijbanen, waarvan de langste 200 meter lang is, golfslagbad, SPA voorzieningen, te veel om op te noemen. Opvallend, er is geen bad om gewoon baantjes te zwemmen.

Na het uiteenvallen van de USSR is er eerst even de klad in gekomen. De Russen konden ook elders op vakantie en gingen dat ook doen, de Staat werd kleiner en de gewoonte om de arbeiders georganiseerd op vakantie te sturen is verdwenen. Er stonden veel prachtige Sovjet architecturen leeg. Inmiddels heeft het gebied een enorme revival doorgemaakt, is het weer een geliefde bestemming bij veel Russen (die houden niet van vreemde talen en vinden moslimlanden eng, zo is ons verteld), met name rijke en relatief jonge Russen verblijven hier graag.

Het hele seizoen door vinden er veel activiteiten plaats, zomerconcerten, popfestivals en ballet voorstellingen.

De oude architectuur en de Sovjetsporen zijn interessant om te zien, grappig is de gewoonte hier om gebouwen tussen de bomen neer te zetten, om daarmee de schadum optimaal te kunnen benutten.

Het is makkelijk om vanuit Riga in Jūrmala te komen, er rijd een trein met hoge frequentie en langs de kust zijn veel stations. De meest bekende badplaatsen zijn: Lielupe, Bulduri, Dzintari en Majori.

Riga Rondvaart…

3 augustus 2010

Vanuit de haven Andrejosta kan je een leuke rondvaart maken door Riga. Je kan dat doen met ‘Riga by Canal’ je gaat dan met een houten boot door het kanaal door de stad. In de stad zijn 9 verschillende opstappunten, een er van is onze haven Andrejosta.

Dat kunnen we natuurlijk doen, maar wij gaan op eigen gelegendheid. Met ons vieren in de rubberboot. Past precies! Waardoor we ook nu weer een bezienswaardigheid zijn…

We varen door het park, hier zijn genoeg mogelijkheden om aan te leggen en even de wal op te gaan.

 

Naast fietsen en met de tram dus een prima manier om de binnenstad met de mooie parken en prachtige architectuur te bekijken.

Onderweg komen we de houten schepen van Riga by Canal nog tegen, we zwaaien naar de kapitein maar deze kijkt nors. Tja, we zijn op dit moment natuurlijk wel even de concurrent…

Megajachten (powerboat, heli en zeiljacht op dek) en meer…

29 juli 2010

Gisteren vanaf Riga naar Weeze (ex luchtmachtbasis nabij Düsseldorf) gevlogen, vanaf daar met gehuurde auto naar Zuidhorn gereden, kinderen opgehaald bij moeder, thuis geslapen, vandaag naar Bremen gereden en vanaf daar weer naar Riga gevlogen om samen de vakantie van de kinderen te vieren.

Gedoe op het vliegveld van Riga bij vertrek, honderden mensen in een lange rij, ik ben 1.25 uur vantevoren, maar kennelijk niet genoeg. Als ik aan de beurt ben (voor controle in vluchtige oogopslag, daarvoor sta je dus in de rij bij Ryanair) wordt me meegedeeld dat ik te laat aan de beurt ben en niet mee mag. Er schijnt iemand langs de rij (zonder bordje, onverstaanbaar) gelopen te zijn om passagiers voor mijn vlucht te roepen om naar voren te komen. Na stampij maken over zielige kindjes die alleen op vliegveld staan mag ik door, dring door rijen heen en spring over hekjes, ben ik alsnog mooi op tijd door de gate. Verder loopt alles soepel, vertrek vanaf Bremen loopt wel lekker, veel tijd over. In Riga een mooie moderne luchthaven met tussen controle en gate veel hypermoderne winkels, in Bremen een apart deel van het vliegveld voor Ryanair, daar is bijna niks. Vertrekken met Ryanair, dan tussen de 1.5 en 2 uur vantevoren aanwezig zijn, bah….

Riga is een mooie wereldstad, het heeft de charme van bijvoorbeeld Amsterdam of Parijs, het heeft er ook wel wat van soms. Ze hebben hier hun eigen Eiffeltoren en hun eigen vrijheidsbeeld, veel andere Europese invloeden uit verschillende bouwperioden. De stad zelf bruist, er gebeurd hier wat. De tegenstellingen tussen het moderne Letland en het oude Rusland zijn groot, een behoorlijk deel van de bevolking voelt zich bovendien meer Rus dan Let. De tegenstellingen zijn zichtbaar en merkbaar en dat is eigenlijk wel charmant. Alles is hier nog niet kapot gereguleerd, er mag veel. Ze rijden hier Zuideuropees, te hard, roekeloos en met veel bravour. Politie, douane en dergelijke zijn wij in de Baltische staten nog niet tegengekomen of zeer voorkomelijk. Niemand wil onze papieren zien. Laat maar thuis die bemanningslijsten. Of zoals een havenmeester treffend zegt, “I am harbourmaster, not police”. In een park zien we elektrische auto’s voor kinderen. Melchior mag ook. Levensgevaarlijk, het gaat hard, de kids rijden elkaar aan en overige wandelaars kunnen vaak net opzij springen, heel fijn dat dit kan, maar na 5 rondjes vinden we het genoeg, Melchior mag zijn 10 minuten om veiligheidsredenen niet volmaken en moet het er mee doen.

In Riga hebben ze een fantastisch openbaar vervoer systeem. Trams, trolleybussen en bussen. Maar heel complex. Je kunt op internet geavanceerd opzoeken hoe je van A naar B komt, maar wij snappen het niet op de Iphone. Overzichtskaartjes op papier hebben ze niet. Als je vantevoren weet waar je heen wilt en via internet de planning doet werkt het prima, locals kennen natuurlijk alle lijnen en bestemmingen. We besluiten daarom om toch een aanvullende fiets te huren waarbij Melchior bij mij achterop kan en Chantal en Noëlle op de vouwfietsen kunnen. Voor Melchior vinden we het hier te gevaarlijk op de fiets. Fietsen gaat hier verder super, het is de snelste manier om veel te zien en overal te komen in deze stad.

Naast onze jachthaven, een oude havenkom, al sinds vele jaren in gebruik als jachthaven, ligt de passagiersterminal (cruiseschepen, veerboten) van Riga. Er liggen ook veel megajachten. In de badplaats bij Riga, Jurmala, is deze week een soort popfestival dat waanzinnig populair is bij Russen. Die komen met grote aantallen, de prijzen worden verdubbeld (in Jurmala) en het is een week lang een spectakel met veel live muziek. Jurmala ligt op 27 km afstand van Riga aan de kust, we gaan er later deze week naar toe.

Sommige megajachten zijn echt mega (Le Grand Bleu), eigendom van Roman Abramovich, 370 voet (114 m) lang, met helicopter, powerboat, zeiljacht (42 voet?), ribs en veel andere features. Inmiddels weggegeven aan een vriendje, Eugene Shivdler. We hebben ze ook zien winkelen, dergelijke types, man met poedel en drie apen, afgeladen met dozen, compleet met strik, over clichés gesproken…

Riga; op zoek naar chocola..

28 juli 2010

We zijn nu meer dan een maand op weg. We hebben heel veel gezien en vele zeemijlen afgelegd. Soms is er tijd te kort om alle indrukken te verwerken. We gaan nu een paar dagen niet varen. Dat is vast gek, gaan we de wijdsheid van de zee en de rust missen? Vast! Ik merk het nu al. We zijn nu een paar dagen in Riga. Simon is vanmorgen vertrokken om de kinderen op te halen. Het is nu ineens heel stil aan boord. Gek is dat, je raakt toch aan elkaar gewend door 24/7 bijelkaar te zijn. Het voelt ineens n beetje leeg. Ik wilde van alles en nog wat gaan doen, lekker de stad in, shoppen, maar kom niet verder dan het fietsen door parken. De stad is druk, de drukste tot nu toe. Wel erg mooi, fantastische architectuur, maar ook overweldigend. Hier is constant lawaai…

Doordat je dagen lang op zee bent ga je anders kijken. Je ziet soms tijden niets, maar ieder klein ding valt dan wel op. Een schip op 2 mijl afstand, een visnetvlaggetje, ruziende sterns, een rode helm die voorbijkomt, en ja echt waar, het was even schrikken..maar zelfs een gevilde zeehond.. brr.. Hier in de stad moet je je weer gaan afsluiten. Je kan niet alles uitgebreid toelaten, dan wordt je moe. Raar is wel dat je meer ziet, de mens en de gemoedstoestand waarin die mens zich bevindt. Twee friemelende tieners op een bankje in het park, op een ander bankje twee zwervers op leeftijd, man en vrouw, net zo verliefd, maar dan zonder tanden.. Vrouwen op gigahoge hakken, graatmager in minijurk naast man in pak, zijn eigen vrouw? Mmm denkt t niet.. Studenten met schildersezels, man met tienerdochter, doet zijn best. Designerstel laat krampachtig ditodochter van 6 in electrisch autootje rijden, te dikke vrouw met ditozoon kopen n ijsje. Ik ga op zoek naar het chocoladecafe.

Via een drietal fantastische parken, het Kronfaldapark, Esplanade en Vermanes darzs waaraan de universiteit van Riga ligt kom ik bij Marijas Iela. Op nr 13 is een binnenplaats, hier moet ik zijn. Ik beland in de voorbereidingen van een modeshow.

Het chocoladecafe ‘Emilia Gustava Sokolade’ bevindt zich achter het podium. Goeie plek voor de modelletjes! Ik heb ergens gelezen dat je je eigen chocolade kan maken en vraag of dit mogelijk is. Helaas, dit is niet meer mogelijk, alleen met groepen en op afspraak. Kopen kan gelukkig nog wel, dus dat maar gedaan..

De mensen van Saaremaa en Ruhnu!?!

27 juli 2010

Bij het bezoeken van de Opera in Saarema valt het ons op, de enorme toeschietelijkheid van de inwoners van Saarema. Tijdens de pauzes worden we gastvrij en vriendelijk aangesproken door mensen, die willen weten welke taal we spreken, wat we van Saaremaa en Estland vinden en of we speciaal voor de Operadagen gekomen zijn. We zijn niet aangesproken door intellectuelen die de buitenlandse talen (Engels, Duits) goed beheersen, maar door gewone inwoners die hun angsten overwinnen om hun nieuwsgierigheid te beantwoorden.

Locatie Operadagen

Ook de havenmeester is heel vriendelijk, dienstverlenend, geeft adviezen, regelt een auto, drijft de spot met van alles en vertelt persoonlijke dingen. Zo maar! In de VVV gids van het eiland hebben we het al gelezen, maar het is toch anders om het ook zo te ervaren, dit zegt men over zichzelf:
“They are said to be wise-cracking chatterboxes you’ll never get a straight word out of”.

Opvallend is hoe hier gedacht wordt over de zomer en de winter. Wij geven aan wel wat moe te zijn, soms, van de vele dagen op zee, de Esten roepen dan dat vermoeidheid iets is om pas in de winter aan toe te geven, dan mag je slapen, in de zomer moet je leven zo lang het licht is!

Van Saarema gaan we op weg naar Riga (Letland), we maken halverwege in de Bocht van Riga een tussenstop op het eiland Ruhnu (Estland net als Saaremaa). Ruhnu is een klein eiland, ongeveer 7 km lang en 5 km breed, er leven 63 permanente bewoners, die een deel van het jaar (de winter) geheel afgesloten zijn van de buitenwereld. Op het eiland Ruhnu vaart geen gewone regelmatige veerdienst, maar ze hebben wel een mooie jachthaven.

Net als op veel plaatsen langs de kust in het voormalige Oostblok, Polen, maar ook in de Baltische Staten, zijn veel haven voorzieningen aangelegd met financiële steun van de EU. Hier en daar is dat al wat langer geleden, dan zien we ook hoe daar mee om wordt gegaan. De giften worden in dankbaarheid aanvaardt en geëxploiteerd, maar niet onderhouden (Łeba). Dus de economische levensduur is niet zo groot, ondanks het verval gaat de operatie door, maar zonder onderhoud of vernieuwing. We hebben al veel sanitaire voorzieningen gezien die niet meer voldoen aan de eisen van vandaag, ook in grote steden zoals Gdansk. Op Ruhnu is alles 3 jaar geleden aangelegd. Dus helemaal perfect in orde, de haven heeft (zoals overal in het Oostblok) gratis WIFI Internet en deze keer ook een Sauna.

We maken een tocht over het eiland op onze fietsen, dan blijkt het bijzondere karakter al snel aan de verkeersborden en dergelijke, verder valt op dat iedereen in het bezit is van een 4 x 4 (gewone auto’s vrijwel niet gezien), in verschillende staten van verval, van nieuw tot bij elkaar gehouden met ijzerdraad.

Op het eiland is alles wel aanwezig, maar voor veel gewone dingen moet even wat ‘geregeld’ worden. Veel mensen hebben dubbelfuncties om alle ambtelijke en dienstverlenende taken te kunnen verdelen onder zo weinig mensen.

De havenmeester kan wel Diesel regelen, we willen 20 L, dat kan tegen de prijs van 2009, want toen ingekocht zegt de havenmeester. We krijgen het over een uur, hij zet het op de steiger. Ik voel al aan dat dit nog niet zomaar zo zal gaan, want afrekenen, dat doen we wel bij aflevering zegt ie, we houden er wat vrijheid in…. Iedere keer als we hem zien roept hij, ‘Diesel Yes, will be there soon!’; als hij zijn kantoor sluit, als hij een biertje drinkt in de zon, als hij met vrienden (relaties van de president van Estland!) aan de BBQ is, als hij uit de Sauna komt, als hij gezwommen heeft in de jachthaven (will do tomorrow 6 clock, now free). We roepen dat we niet weggaan voor 8.00 en om 9.00 komt ie het vaatje brengen (office allways open at 8.00, Diesel will be there then)….

Bij het inchecken vragen we of er winkels of een cafe zijn op het eiland. Het restaurant aan de haven gaat zo open, zegt hij, en ja hoor, om 19.00 komt er leven in de brouwerij en gaan veel mensen uit de haven wat eten of drinken in het cafe. Wij drinken na onze avond fietstocht nog een biertje en informeren dan naar de openingstijden, voor de terugweg, vragen of ze de dagen van de week op het bord met openingstijden bij de deur willen vertalen. Er wordt iemand bij geroepen. Ze willen wel vertalen, maar dat heeft geen nut. Ze gaan namelijk alleen open als ze zin hebben en van de havenmeester hebben gehoord dat er voldoende ‘yachties’ zijn om open te gaan…

Eigenzinnig volkje, hier op het eiland. Prachtige authentieke gebouwen, mooie sfeer, alsof je in de vorige eeuw bent, een prachtige natuur met veel diversiteit; moeras, bos, duinen, strand en een waddenachtige kuststrook. Het bijzondere karakter van deze afgesloten gemeenschap en de mooie natuur maken het de moeite waard om het eiland te bezoeken!